Author Archives: Han Wiskerke

Unknown's avatar

About Han Wiskerke

Chair and Professor of Rural Sociology at Wageningen University (The Netherlands) Research domains: rural development, multifunctional agriculture, city-region food systems

Voedsel lijmt versnipperd beleid

Posted on by

De komende maanden gaat Simone Planting (5e jaars studente Internationale Ontwikkelingsstudies) in het kader van haar doctoraalscriptie bij Rurale Sociologie onderzoek doen naar de mogelijkheden voor een integraal voedselbeleid in de Provincie Noord-Brabant. Eerder liep Simone stage bij Stichting Vrienden van het Platteland (nu: Nederland bloeit). Hierover schreef ze ook deze bijdrage aan deze weblog.

Simone voert haar doctoraal onderzoek uit in opdracht van de Brabantse Milieufederatie (BMF) en in samenwerking met de Provincie Noord-Brabant. Naar aanleiding van de aanvang van haar onderzoek liet de BMF gisteren een persbericht uitgaan:

Voedsel biedt een interessante ingang voor beleidsintegratie. Niet alleen raakt onze moderne voedselvoorziening aan verschillende beleidsterreinen, waaronder landbouw, transport en infrastructuur, natuur, milieu en gezondheid. Maatschappelijke problemen met voedsel gaan vaak ook verder dan een enkel beleidsterrein. Overgewicht is bijvoorbeeld gerelateerd aan gezondheid, maar raakt bovendien aan educatie en de beschikbaarheid en samenstelling van ons voedsel. De huidige sectorale insteek van overheidsinstanties biedt weliswaar altijd duidelijkheid over waar en bij wie de verantwoordelijkheid ligt, maar dreigt als geheel toch vaak onsamenhangend te blijven en suboptimaal. Voor duurzame ontwikkeling is echter juist een integrale aanpak geboden bij de grote maatschappelijke uitdagingen van deze tijd. Voedsel kan daarbij een verbindende rol spelen. Ondanks de complexiteit van het moderne voedselsysteem en het gebrek aan betrokkenheid van velen daarbij is er immers een grote gemene deler die ons allemaal verbindt: iedereen eet, liefst elke dag weer opnieuw.

Door een literatuuronderzoek te doen en door het voeren van interviews met diverse partijen hoopt Simone een voorstel te ontwikkelen waarmee een stad als Tilburg aan de slag kan om een voedselbeleid op te zetten dat bijdraagt aan duurzame ontwikkeling. Het onderzoek wordt in december afgesloten met een publieke presentatie in Tilburg.

Als belangrijk voorbeeld maakt Simone gebruik van het in de VS en Canada beproefde concept ‘Food Policy Council’ (FPC). Binnen Europa zet Londen de toon sinds enkele jaren met een eigen voedselstrategie. Het is een aanpak die ook bij enkele Nederlandse steden voorzichtig navolging vindt. Een FPC is een breed maatschappelijk netwerk of platform waarin verschillende prominente personen plaatsnemen die belang hebben bij een goed ontwikkeld regionaal voedselsysteem. Dit zijn bijvoorbeeld mensen uit de gezondheidsector, landbouw, natuur- en milieuorganisaties, bestuurders, ambtenaren, voedselverwerkende bedrijven, transportsector, horeca en consumenten. Het samenbrengen van verschillende meningen en ideeën over voedsel in een transparante omgeving leidt tot duurzame en maatschappelijk gedragen oplossingen voor een breed scala van vraagstukken die gerelateerd zijn aan onze stedelijke voedselvoorziening. Een FPC kan daarmee als brug fungeren tussen verschillende partijen en maatschappelijke initiatieven en de overwegend sectoraal ingestelde overheid. Een succesvol voorbeeld is de in 1991 opgerichte Toronto Food Policy Council in Canada.

De Brabantse Milieufederatie wil op het terrein van dit soort innovatieve benaderingen een initiator zijn en een stimulerende rol vervullen. Voor de Provincie Noord-Brabant geldt dat dit onderzoek aansluit bij een veranderende kijk op maatschappelijke sturing en beleidvorming. Tijdens dit onderzoek wordt Simone begeleidt vanuit de leerstoelgroep Rurale Sociologie van Wageningen Universiteit, de BMF en de Provincie Noord-Brabant. 

Over de uitkomsten en eventueel interessante tussenresultaten zal Simone en/of haar begeleider Petra Derkzen de komende maanden via deze weblog verslag doen.

Feeding the city or nourishing the city?

Posted on by

More than half of the world’s population is living in cities. It are especially the larger cities that are increasing in size and many of these ever expanding cities are located in regions that are most suitable for food production. The tension between a growing urban population and a decline in agricultural land is increasingly acknowledged. Also the former Dutch Minister of Agriculture, Cees Veerman, states that the growing urban demand for food requires a fundamental shift in food production systems: fresh food should be produced closer to cities. He holds a strong plea for setting up a large Metropolitan Agriculture pilot project (see also this video interview). At first sight, the idea of producing food close to where people live sounds appealing as it will reduce food miles significantly.

But at second sight, his plea for metropolitan agriculture is to a large extent nothing but a plea for an ongoing industrialization of food production as this metropolitan agriculture video shows. Veerman also states that small-scale initiatives like urban agriculture cannot fulfil the growing urban food demand. Although this may be true, I do believe that innovative forms of urban agriculture such as SPIN farming, small-scale hydroponics and rooftop gardening can provide a significant part of the food needed for the urban population.

Most important, however, is that urban agriculture is about nourishing the city, while Veerman’s metropolitan agriculture is limited to feeding the city or actually, to phrase Michael Pollan, to produce foodstuffs (i.e. the highly processed, modified, fructosed, hormoned, and antibioticized products that we eat) for the urban population. With nourishing the city, I refer to the fact that food is more than a vehicle for nutrients, vitamins, calories, proteins, etc…; it is also a means to contribute to the development of  sustainable and healthy cities: 

Urban agriculture has the potential to make a significant contribution to the solution of many current urban problems that fall within the rubric of healthy communities and sustainable development. These include:

  • environmental degradation and ecological restoration
  • resource consumption
  • health and nutrition issues
  • food security and access for lower income citizens
  • ecological education
  • local economic development and diversification
  • community building

All these can be influenced in a profound way by the activity of food production in urban spaces.  Add to that the increased freshness of locally produced food, lower transportation costs, dietary diversification, and responsiveness to local needs and the advantages of producing at least some of our food in cities becomes obvious. This is what makes the prospect of a city full of food gardens and overflowing with the bounty from urban greenhouses so exciting” (http://www.omegagarden.com/index.php?content_id=1509).

One aspect that is missing in the quote above is that urban agriculture is, unlike the form of agriculture now proposed under the label of metropolitan agriculture, a form of food production that centres around notions of food democracy and food sovereignty (see also Petra’s recent blog).

Although Cees Veerman may be right by concluding that urban agriculture is not capable of feeding the urban population, I do think that urban agriculture has the potential of producing a significant part of the food needed by urban dwellers, and, more important, urban agriculture does much more than just producing food (see e.g. urban farmer Will Allen). So if we take the different contemporary problems of many metropoles into account, I would argue that we are much better of with metropolitan food systems that do not simply feed the city but that actually nourish the city.

Job opening – Assistant/Associate Professor in Food Sociology

Posted on by

Job description

As assistant/associate professor you will teach and coordinate Bachelor and Master courses for the Bachelor and Master programme International Development Studies (specialization Sociology of Development) and for the Master programme Food Technology (specialization Gastronomy), and supervise Bachelor and Master thesis research for these programmes. You will undertake independent research and coordinate international research projects, specifically focusing on food production and provision in metropolitan regions and its importance for sustainable regional development as well as its significance for issues of public health, rural and regional employment, environmental quality and urban-rural relationships. If you qualify for an associate professorship you are expected to coordinate the Rural Sociology Group’s research theme “Dynamics and sustainability of regional food networks”. Other aspects of the job include project acquisition, training and supervision of PhD students and participation in various research and/or education committees. Continue reading →

Food and the city

Posted on by

Cover "How to feed Tilburg"In the past two months a group of 5 Master students of Wageningen University carried out an exploratory study on food consumption in the city of Tilburg. This study was commissioned by the Environmental Federation of the province of Brabant (BMF). Tilburg has the ambition to become a climate neutral city in 2045, yet the issue of food is lacking in the city’s climate programme. Given the fact that approximately 40% of the urban citizen’s ecological footprint is related to food and that food production and transport make up a significant portion of a city’s CO2 emission, it will be impossible to become a climate neutral city without including a food strategy in the city’s climate programme. For this reason the BMF asked this group of students to calculate/estimate Tilburg’s total food consumption and to give a first impression of the food miles and food transport related CO2 emission of several food products (e.g. apple, sugar, sweet pepper, asparagus, milk, cucumber) for different outlets (e.g. a supermarket, a greengrocer, an organic supermarket and a farm shop). The food miles and related CO2 emissions were calculated on the basis of the products that were sold at each outlet end of March/beginning of April this year, so they only represent the situation at that moment in time. On Wednesday April 22 the group presented their findings.

Some findings I found interesting and/or intriguing: Continue reading →

SPIN farming and other forms of urban agriculture

Posted on by

On the last day of the second week of my course ‘Understanding Rural Development’ I discussed the topic of urban and peri-urban agriculture. As background to this topic I mentioned the following trends:

Given these trends, the question is how to feed the growing urban population and to do this in a sustainable and healthy way. In class we discussed whether or not urban and peri-urban agriculture are a means to feed the urban citizen. And, elaborating on that, what kind of (peri-)urban agriculture is desirable and/or necessary. Continue reading →