Terugblik kenniskringbijeenkomst: buitenlandse ervaringen multifunctionele landbouw

Op donderdag 8 oktober jl. organiseerde de vakgroep Rurale Sociologie van Wageningen Universiteit een discussiebijeenkomst in het kader van het onderzoeksproject: “Dynamiek en Robuustheid van Multifunctionele Landbouw”. De bijeenkomst kende het uitwisselen van buitenlandse ontwikkelingen en ervaringen met multifunctionele landbouw als doel en was met 70 deelnemers goed bezocht.

Een korte terugblik op de bijeenkomst en de presentaties van de internationale sprekers zijn te vinden op het weblog Dynamiek en Robuustheid van Multifunctionele Landbouw.

Discussiebijeenkomst buitenlandse ervaringen van multifunctionele landbouw

Good welfare of farmers as a precondition to provide welfare to pigs on farms

Last week, I was invited to the Animal Science Days in Padua to present my Master thesis results concerning the effect of farm modernization on the welfare of pigs in Croatia. I was given the opportunity to present my results twice; first, I presented my main results as an invited speaker and later I presented some aspects of my thesis in the form of a poster.

The main point of my study was that the modernization of Croatian housing systems, particularly small ones, does not necessarily ensure a better standard of pig welfare. This is because it often entails the removal of bedding and intensification of production, amongst others to reduce labour time and costs. Bedding such as straw is, however, important because it reduces injuries resulting from behavioural abnormalities directed towards pen mates (i.e. belly nosing, ear and tail chewing) and floor qualities. Also, across Europe intensification has risen much concern regarding the welfare of intensively housed animals. One can therefore suggest that Croatia needs to find a way to modernise its production units while retaining its beneficial aspects such as small scale and straw bedding.

In the course of my study, however, I found out that small pig farmers-which make up the majority of Croatian pig farmers- often lacked knowledge about the concept of pig welfare and the EU pig welfare directives. In fact, they seemed to be uninformed about the exact changes which will occur in the course of implementing the EU rules and regulations. This resulted on the one hand in frustration regarding their own lack of future perspective and on the other hand in a lack of interest regarding their motivation to ensure or improve the welfare of their pigs. The results thus suggest that motivations to ensure pig welfare are also dependent on the welfare of the pig farmers.

My main conclusion was therefore that in order to ensure animal welfare, it is necessary to ensure welfare of farmers as well. In order to ensure and improve pig welfare in the future, this topic needs to be approached from both social sciences and animal sciences in order to understand the close link between human and animal welfare. My presentation received great interest from the audience and I hope that this topic will be further elaborated in order to support small Croatian farmers and their pigs in the future.

Know your farmer, know your food

Recently I joined a Dutch internet Sustainable Food group. Today the convenor of this group informed the members about a new initiative of the USDA (United States Department of Agriculture): “Know your farmer, know your food”. The aim of this USDA initiative is to help more Americans understand where their food comes from and how they can support local food economies in their communities. The initiative was announced by USDA secretary Tom Vilsack in a YouTube video:

“An American people that is more engaged with their food supply will create new income opportunities for American agriculture. Reconnecting consumers and institutions with local producers will stimulate economies in rural communities, improve access to healthy, nutritious food for our families, and decrease the amount of resources to transport our food.”

While the White House kitchen garden and Obama’s idea to have a weekly farmers’ market at the White House (see my blog posted on 4 September) could have been perceived as ‘window dressing’, this USDA initiative surely gives the impression that the Obama administration is seriously attempting to fundamentally change US agrofood and rural development policy. Will, in this case, Obama’s campaign slogan – “Yes, we can” – become true?

Afbouwers, liefhebbers en ondernemers – onderzoek naar de drijfveren van hobby- en deeltijdboeren

Afstudeeronderzoek door Bart Bremmer

Hobby- en deeltijdboeren worden vooral gezien en beoordeeeld op wat ze niet zijn: ‘echte’ boeren. ‘Echte’ boeren hebben een bedrijf dat niet alleen nu maar ook op langere termijn een ‘duurzaam’  inkomen oplevert en dus investeren in groei om mee te kunnen komen. Omgekeerd geldt dan dat wie onvoldoende investeert niet mee kan komen: wat rest is een bestaan als deeltijdboer of als hobbyboer. Zo ging het ook met de opa en oma van Bart Bremmer: zij hebben begin jaren 1980 hun land verkocht. Maar ze zijn wel op het erf blijven wonen met een moestuin. ‘Echte boeren’ kunnen dus groeien door land van stoppende boeren aan te kopen, maar het ‘vrijkomende’ land kan ook een andere bestemming krijgen: voor natuur, recreatie, wegenaanleg of woningbouw. Maar vele hobby- en deeltijdboeren willen niet van wijken weten en houden (een deel van) het land aan. Naast de categorie (heel) grote bedrijven, neemt ook het aantal kleine grondgebruikers verhoudingsgewijs toe (zie Structuur primaire land- en tuinbouw, uit het Landbouweconomisch bericht 2000). En ook al hebben ze in verhouding niet veel land in eigendom, kleine grondgebruikers drukken wel degelijk hun stempel op het buitengebied. Het is een categorie waar je rekening mee moet houden. Zo ook bij de gebiedsontwikkeling in de Groene Poort, deel van de gemeente Borne. Bart Bremmer heeft in een deel van dit gebied onderzoek gedaan naar wat hobby- en deeltijdboeren zoal drijft, het belang dat ze aan inkomen uit bedrijfsmatige activiteiten hechten, hoe ze hun eigen toekomst zien en hoe ze tegen de ontwikkeling van het gebied aankijken. In zijn analyse maakt Bart een betekenisvol onderscheid tussen voormalige hoofdberoepsboeren die de bedrijfsmatige activiteiten afbouwen en tezijnertijd zeggen plaats zullen maken, liefhebbers die veel waarde hechten aan het wonen en werken op het platteland en ondernemende personen die zoeken naar manieren om ter plekke meer inkomen te genereren uit bedrijfsmatige activiteiten. Afbouwers, liefhebbers en ondernemers blijken ook een eigen kijk te hebben op de ontwikkeling van het gebied en hun mogelijke rol daarin. Voor de gemeente Borne is dit waardevolle informatie waar zij op in kunnen spelen. Bart heeft met zijn MSc- onderzoek ‘Hobbyboeren en deeltijdboeren; een restcategorie‘ een belangrijke restgroep een eigen stem gegeven die de moeite waard is om naar te luisteren.

Herinnering Discussiebijeenkomst Buitenlandse Ervaringen Multifunctionele Landbouw

Op donderdag 8 oktober 2009 organiseert de vakgroep Rurale Sociologie van Wageningen Universiteit een interessante discussiebijeenkomst over buitenlandse ervaringen van multifunctionele landbouw. Wat gebeurt er in het buitenland en wat kunnen we ervan leren?

Op de bijeenkomst geven een aantal toonaangevende internationale onderzoekers u een indruk van de ontwikkeling rond multifunctionele landbouw in Italië, het Verenigd Koninkrijk en Noorwegen. In de aansluitende forumdiscussie gaan we hierover met elkaar in debat. We verwachten ongeveer 80 tot 100 mensen uit o.a. praktijk, wetenschap, overheid en belangenbehartiging.

De bijeenkomst is interessant voor iedereen actief op het gebied van multifunctionele landbouw en meer wil weten over de betekenis van buitenlandse ervaringen voor Nederland. Als u graag over (uw) grenzen heen kijkt, dan mag u deze bijeenkomst niet missen!

 

Datum: Donderdag 8 oktober 2009
Tijd: 13.00 – 17.00 uur
Locatie: Landgoed Heerlijkheid Mariënwaerdt, De Hooge Schuur, ‘t Klooster 5 in Beesd

 

Aan deelname van deze bijeenkomst zijn geen kosten verbonden, de voertaal is Engels.

 

Programma

12.30 Ontvangst (koffie/thee)

13.00 Opening door dagvoorzitter

Krijn Poppe – Chief Science Officer Agroketens en Visserij, ministerie van LNV

13.05 Welkomstwoord

Frans van Verschuer – eigenaar Landgoed Heerlijkheid Mariënwaerdt, Beesd

13.15 Dynamiek en robuustheid multifunctionele landbouw – introductie onderzoeksproject en presentatie eerste resultaten

Han Wiskerke – projectcoördinator en hoogleraar Rurale Sociologie, Wageningen Universiteit

13.30 Multifunctionele landbouw in Italië – de ‘rural disctrict approach’ in Toscane

Gianluca Brunori – hoogleraar Agrarische Economie, Universiteit van Pisa, Italië

14.00 Multifunctionele landbouw in het Verenigd Koninkrijk – de rol van de staat en de publieke sector

Roberta Sonnino – universitair docent Milieubeleid, Universiteit van Cardiff, Verenigd Koninkrijk

14.30 Multifunctionele landbouw in Noorwegen – een presentatie door:

Katrina Rønningen – senior onderzoeker, Centrum voor Plattelandsonderzoek, Universiteit van Trondheim, Noorwegen (uitgenodigd)

15.00 Pauze

15.30 Dynamiek van plattelandsontwikkeling en landbouw wereldwijd – een vergelijking tussen Europa, China en Brazilië

Jan Douwe van der Ploeg – hoogleraar Transitiestudies, Wageningen Universiteit

16.00 Forumdiscussie – inspirerende lessen voor multifunctionele landbouw in Nederland

16.55 Afsluiting door dagvoorzitter

17.00 Borrel

 

Aanmelden

Meld u aan met het aanmeldformulier. Wij willen u er op wijzen dat er een beperkt aantal deelnameplaatsen beschikbaar zijn. Voor aanvullende informatie neem contact op met Corine Diepeveen via corine.diepeveen@wur.nl of 0317 – 484507.

De discussiemiddag wordt georganiseerd in het kader van het onlangs gestarte onderzoeksproject ‘Dynamiek en Robuustheid van Multifunctionele Landbouw’. Het onderzoek is ondersteunend aan de Taskforce Multifunctionele Landbouw en wordt gefinancierd door het ministerie van LNV.